Hà Nội cần có chính sách kiểm soát ô nhiễm không khí

07/07/2017 - 13:19

Ô nhiễm không khí là nguyên nhân đứng thứ 4 dẫn tới nguy cơ tử vong sớm trên toàn cầu. Còn tại Việt Nam, ô nhiễm không khí khiến1,5 triệu người mắc bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính mỗi năm. Đặc biệt với những thành phố lớn, áp lực dân số đông như Hà Nội, ô nhiễm không khí đang là vấn đề đặt ra với chính quyền và các cơ quan chức năng ở đây. 

Những con số đáng báo động

Nghiên cứu của GreenID (Trung tâm phát triển sáng tạo xanh) cho thấy: Quý I năm nay, Hà Nội có 37 ngày có nồng độ PM 2.5 trong 24 giờ cao hơn so với giới hạn Quy chuẩn Quốc gia (50 μg/m3), và 78 ngày vượt quá giới hạn theo Hướng dẫn của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) là 25 μg/m3. Như ngày 15-2, nồng độ PM 2.5 trung bình đạt 234 μg/m3, vượt quá gần 5 lần Quy chuẩn Quốc gia và gấp 10 lần theo hướng dẫn của WHO.  Cũng theo nghiên cứu của Green ID: Năm 2016, Hà Nội trải qua 8 đợt ô nhiễm không khí nghiêm trọng. Chỉ số ô nhiễm bụi PM 2.5 ở thủ đô cao gần gấp 2 lần TP Hồ Chí Minh.

Khí thải từ phương tiện giao thông là một nguyên nhân làm ô nhiễm không khí

Box phỏng vấn người dân

Bây giờ đi đường mà không có khẩu trang thì tôi không chịu được, bụi bẩn, ô nhiễm.
Thủ đô mà bụi thế này thì e lâu dài không được. 

Tôi sang các nước, nhiều thành phố sạch đẹp, cây xanh nhiều, đi trong thành phố mà như trong rừng.

Sợ nhất giờ tan tầm, nhà tôi xa mà hít đủ mọi loại không khí ô nhiễm, khói bụi từ xe máy, oto thải ra, về đến nhà đau cả đầu

Ô nhiễm không khí ở Hà Nội (Ảnh minh họa)

Hiện Hà Nội có gần 6 triệu xe máy, trong đó 2,5 triệu xe đã hết hạn sử dụng từ năm 2000. Khí thải từ các phương tiện giao thông được xem là một trong những nguyên nhân quan trọng gây ô nhiễm không khí ở Hà Nội. Có thời điểm, tại các nút giao thông có nhiều phương tiện lưu thông và công trình xây dựng, nồng độ bụi cao gấp 5-6 lần tiêu chuẩn cho phép.
Theo Tiến sĩ Đỗ Mạnh Cường, Phó Trưởng phòng Sức khỏe và Môi trường cộng đồng, Cục Quản lý môi trường y tế, Bộ Y tế: Ô nhiễm không khí là khi thành phần của không khí bị thay đổi, chất độc hại thải vào môi trường vượt quá khả năng tự làm sạch của môi trường. Không khí qua cơ thể có gây bệnh hay không phụ thuộc miễn dịch, chức năng đào thải cơ thể, chất độc hại vào cơ thể, mức độ… Nhóm dễ bị ảnh hưởng là người cao tuổi, phụ nữ có thai, có thể gây ảnh hưởng bào thai, trẻ em, người có bệnh sẵn… Khẩu trang không có khả năng lựa chọn không khí sạch. Dự báo của Sở Tài nguyên môi trường Hà Nội cho thấy, tỷ lệ người dân bị viêm phổi, nhập viện vì khó thở, tim mạch… có thể tăng gấp đôi vào năm 2020 nếu không có biện pháp giảm thiểu nguồn ô nhiễm. Phóng viên Radiocand có cuộc trò chuyện với PGS. TS Nghiêm Trung Dũng – Viện trưởng Viện khoa học và công nghệ môi trường về vấn đề này.

Phóng viên: Thưa ông! Nếu so sánh với các thành phố lớn trong khu vực thì ô nhiễm không khí ở Hà Nội đang ở mức như thế nào?
Ông Nghiêm Trung Dũng: Cách đây khoảng 15 năm chúng tôi có nghiên cứu thì Hà Nội đứng thứ 2 trong 15 thành phố mà chúng tôi đã khảo sát chỉ đứng sau Bắc Kinh của Trung Quốc về ô nhiễm bụi.
Phóng viên: Theo nghiên cứu của GreenID thì ô nhiễm không khí ở Hà Nội là do những tác nhân nào, thưa ông?
Ông Nghiêm Trung Dũng: Về mặt tác nhân gây ô nhiễm ở Hà Nội đó là các nguồn như sau đó là hoạt động giao thông, công nghiệp, làng nghề và bụi vẫn coi là một tác nhân chính.
Phóng viên: Sự ô nhiễm vượt quá các tiêu chuẩn cho phép của Hà Nội hiện nay sẽ ảnh hưởng thế nào đến sức khỏe người dân?
Ông Nghiêm Trung Dũng: Tôi nghĩ là các nghiên cứu đã chỉ ra rất rõ là ô nhiễm không khí khí vượt quá tiêu chuẩn  thì có thể gây ra các tác hại cho con người đó là về hô hấp, thậm chí kể cả ung thư chẳng hạn.
Phóng viên: Thưa ông, 2,5 triệu xe máy đã hết hạn sử dụng trong số hàng chục triệu phương tiện giao thông ở Hà Nội hiện nay có phải là một trong những tác nhân chính gây ô nhiễm không khí không?
Ông Nghiêm Trung Dũng: Như tôi đã nói ở trên thì trong báo cáo hiện trạng môi trường Quốc gia thì 70% đến từ phương tiện tham gia giao thông nhưng không có thông kê đầy đủ nó đến từ ô tô hay xe máy. Do vậy chúng tôi không có đủ số liệu để khảo sát và đánh giá về cái đó.
Phóng viên: Hà Nội đang đứng trong danh sách những Thủ đô ô nhiễm không khí nhất khu vực Đông Nam Á và châu Á. Hà Nội đang đứng sau thủ đô New Delhi của Ấn Độ (124µg/m3), một trong những khu vực ô nhiễm không khí nặng trên thế giới. Vậy, thưa ông, Hà Nội cần có chính sách kiểm soát ô nhiễm không khí như thế nào để hạn chế tiến tới giảm ô nhiễm không khí?
Ông Nghiêm Trung Dũng: Trước hết phải xác định được nguồn chính gây ô nhiễm, thứ hai phải nhấn mạnh vào giao thông trong đó có cả quy hoạch giao thông và phương tiện giao thông. Thứ ba phải kéo được cộng đồng và doanh nghiệp vào công tác bảo vệ môi trường.
Phóng viên: Nếu như chúng ta không hạn chế được ô nhiễm không khí thì điều gì sẽ xảy ra?
Ông Nghiêm Trung Dũng: Tôi nghĩ là nếu chúng ta không kiểm soát được ô nhiễm thì nó sẽ tác động đến các hoạt động kinh tế, sức khỏe và nó sẽ đánh đổi giữ kinh tế với môi trường thì nó sẽ lớn hơn. Và có cái đanh đổi phục hòi được và có cái thì không đánh đổi được.
Phóng viên: Trong một hội thảo gần đây, người ta đã bàn về đạo luật kiểm soát ô nhiễm không khí.  Thưa ông, vấn đề này cần phải được các cơ quan chức năng quan tâm thế nào để chúng ta sớm xây dựng được đạo luật bảo vệ không khí ?
Ông Nghiêm Trung Dũng: Tôi nghĩ là có thêm được cái đó thì cũng là tốt tuy nhiên chưa có cái đó thì chúng ta cũng đã có một hệ thống công cụ pháp luật, hệ thông tiêu chuẩn quy chuẩn tương đối phong phú và cũng đã làm được rất nhiều việc rồi.
Phóng viên: Vâng xin cảm ơn ông!

Thực hiện: Lê Dung

Ý kiến bạn đọc:

Xem thêm bình luận

Viết bình luận